Bazar araşdırması nədir?
Bazar araşdırması qərar verməzdən əvvəl istehlakçının nə düşündüyünü, nə aldığını və nəyə nə qədər ödəməyə hazır olduğunu sistemli şəkildə öyrənməkdir. Onlayn anket bunun ən sürətli və ucuz yoludur: sual dəsti hazırlanır, hədəf auditoriyaya göndərilir, cavablar seqmentlər üzrə təhlil olunur.
Keyfiyyət araşdırmasından (fokus qrup, dərin müsahibə) fərqli olaraq anket rəqəm verir: neçə faiz, hansı seqmentdə, nə qədər. İkisi bir-birini əvəz etmir — anket "nə qədər?" sualına, müsahibə "niyə?" sualına cavab verir.
Hansı suallara cavab verir?
- Məhsul konsepti: ideya auditoriyaya maraqlıdırmı, kim alar, nəyə görə?
- Qiymət: hansı qiymət "ucuz", hansı "baha" sayılır; müxtəlif qiymət səviyyələrində alış niyyəti
- Qablaşdırma və ad: hansı variant daha çox bəyənilir, nə yadda qalır?
- Reklam testi: mesaj anlaşılırmı, brendlə əlaqələndirilirmi?
- İstifadə vərdişləri: nə qədər tez-tez, harada, hansı brendlər; rəqib payı
- Brend tanınması: köməksiz və köməkli xatırlanma
Bazar araşdırması necə aparılır? (6 addım)
- Sualı qoyun: hansı qərarı verəcəksiniz? "Bu məhsulu buraxaq, ya yox" — araşdırma bu suala görə qurulur.
- Auditoriyanı müəyyənləşdirin: yaş, cins, şəhər, gəlir, məşğulluq.
- Anketi qurun: 5–20 sual, hər sual bir fikir, istiqamətləndirici sual yox — OPTA-da bunu operator edir.
- Seçmə həcmini seçin: ümumi mənzərə üçün 100–400, seqment müqayisəsi üçün hər seqmentdə 50+.
- Cavab toplayın: profilə uyğun iştirakçılar anketi doldurur, keyfiyyət yoxlamasından keçməyən cavab rədd olunur.
- Təhlil edin: paylanma, seqment kəsimləri, açıq cavablar — hesabat və ixrac faylı.
OPTA ilə fərq nədir?
Ənənəvi agentlik araşdırması həftələr çəkir və böyük büdcə tələb edir; öz-özünə anket alətləri isə cavab verəcək insanları vermir. OPTA ortadadır: anketi operator qurur, cavabı profilə görə seçilmiş iştirakçılar verir və onlara mükafat ödənilir, hər cavab keyfiyyət yoxlamasından keçir, ilk cavablar adətən 48 saata gəlir. Şirkət hesab yaratmır — sifariş formasını doldurur.
Məhdudiyyəti də açıq yazırıq: panel onlayn iştirakçılardan ibarətdir — internetdən istifadə etməyən auditoriya (məsələn, yaşlı kənd əhalisi) təmsil olunmur. Belə auditoriya üçün üz-üzə sorğu lazımdır.
Neçə cavab lazımdır?
Ümumi mənzərə üçün adətən 100–400 cavab kifayətdir: 400 cavabda 95 % etibarlılıqla xəta payı təxminən ±5 %-dir. Seqment üzrə (məsələn, kişi/qadın və ya yaş qrupu) müqayisə lazımdırsa, hər seqmentdə ən azı 50 cavab planlayın. 5-dən az cavabı olan qrup nəticədə göstərilmir — iştirakçının anonimliyi qorunur.
Qiymət necə formalaşır?
Qiymət iki hissədən ibarətdir: iştirakçılara ödənilən mükafat fondu (cavab sayı × bir cavabın mükafatı) və platforma komissiyası. Mükafat anketin uzunluğuna və auditoriyanın darlığına görə dəyişir — uzun anket və dar auditoriya mükafatı artırır. Dəqiq təklifi sifarişdən sonra operator verir; rədd edilən cavab üçün ödəniş etmirsiniz, ödəniş hesab-faktura əsasında bank köçürməsi ilə aparılır.